De alimentatielijfrente; onbekend maakt onbemind?

De alimentatieverplichting kan worden afgekocht door middel van een zogenaamde alimentatielijfrente. De koopsom van een dergelijke alimentatielijfrente kan als persoonsgebonden aftrekpost op het inkomen in mindering worden gebracht terwijl de termijnen belast zijn bij de gewezen partner. Als altijd gelden hiervoor een aantal voorwaarden waaraan moet worden voldaan. Zo moet de lijfrente bijvoorbeeld worden ondergebracht bij een professionele verzekeraar en moeten de termijnen van de lijfrente direct ingaan.

Het afsluiten van een nieuwe (alimentatie)lijfrente door het storten van een koopsom, kent een aantal belangrijke bezwaren. Belastingtechnisch is het in veel gevallen niet optimaal om de hele alimentatieverplichting in één keer af te storten. Ingeval de alimentatiegerechtigde tijdens de uitkeringsperiode van de lijfrente komt te overlijden, komt de sterftewinst (restkapitaal van de poliswaarde) daarnaast toe aan de verzekeraar. Bij “reguliere” alimentatiebetalingen kan de alimentatieplichtige in een dergelijk geval stoppen met de alimentatiebetalingen, zodat de “sterftewinst” hem of haar toekomt. Daarnaast dient men zich bewust te zijn van het feit dat de verzekeraar de overeengekomen termijnen van lijfrente zal blijven uitkeren ondanks een verandering van omstandigheden die bij reguliere alimentatiebetalingen tot aanpassing van de hoogte van de alimentatie zou kunnen leiden. Ik noem de mogelijkheid dat de alimentatiegerechtigde hertrouwt of een hoger inkomen krijgt (of de alimentatiegerechtigde een lager inkomen). Eens alimentatie afgekocht, blijft afgekocht….

Het afstorten van een koopsom voor een alimentatielijfrente kent derhalve een aantal belangrijke nadelen voor de alimentatieplichtige en wordt in de praktijk summier toegepast.

Een bestaande lijfrente omvormen tot alimentatielijfrente?

Een in de praktijk zelden toegepast instrument is de inzet van een bestaande lijfrenteverzekering als alimentatielijfrente. Door middel van het fiscaal partnerschap, kan aanwezig lijfrentekapitaal zonder heffing van inkomstenbelasting worden toebedeeld aan de alimentatieplichtige in geval van gemeenschap van goederen (en bij huwelijkse voorwaarden ingeval er een verrekenverplichting t.a.v. de lijfrente bestaat, goedgekeurd bij besluit). In veel gevallen zal de ex-partner hiervoor in de vermogenssfeer worden gecompenseerd door toedeling van andere vermogensbestanddelen.

De toebedeelde lijfrente(s) kunnen desgewenst door de alimentatieplichtige worden ingezet (omgevormd) tot een alimentatielijfrente waarvan de termijnen toekomen aan de alimentatiegerechtigde. De omvorming levert de alimentatiegerechtigde geen extra aftrekpost op (uitgaande van de meest voorkomende situatie dat de inleg in het lijfrenteproduct reeds in mindering is gekomen op het inkomen), terwijl de uitkering op reguliere wijze in de heffing wordt betrokken bij de alimentatiegerechtigde. In feite financiert de alimentatieplichtige de alimentatiebetalingen vanuit aan hem of haar toebedeeld vermogen in plaats vanuit inkomen.

Deze optie is interessant ingeval de hoogte van de uitkeringen een gewenste ondergrens aan alimentatie oplevert, waarvan men verwacht deze (in redelijkheid) sowieso ook bij een reguliere alimentatie-afspraak verschuldigd te zijn. Op basis van maatwerk kan een zodanig kapitaal afgezonderd en omgevormd worden, dat exact de beoogde uitkering qua hoogte en duur wordt gegenereerd.

Fiscaal gezien kan deze optie gunstig uitwerken voor alimentatieplichtigen die uitzicht hebben op een riant inkomen in box 1 na pensionering. Voor hen geldt dat reguliere alimentatiebetalingen het fiscaal inkomen op dit moment beïnvloeden (verlaagd) terwijl het lijfrente-inkomen (zonder omvorming) na pensionering wellicht tot een hoog inkomen leidt, waarbij de lijfrente uitkering tegen hoog tarief in box 1 belast gaat worden. Vanuit die gedachte is een omvorming van een bestaande lijfrente zo gek nog niet: het inkomen voor de komende jaren blijft in tact en de alimentatie wordt in feite bekostigd vanuit vermogen dat anders tegen een hoog (hoger!) tarief in het inkomen was gevloeid.

Advies

Deze vorm van planning vergt inzicht in de financiële situatie van betrokkenen op korte en lange termijn. Als altijd is maatwerk geboden. Mijn advies luidt in ieder geval de alimentatielijfrente niet op voorhand af te wijzen; in voorkomende gevallen is deze methodiek een prachtige maatwerkoplossing die financiële zekerheid kan scheppen en daarnaast fiscaal verantwoord is.

 

Dit aandachtspunt wordt automatisch gesignaleerd door aan de hand van de ingegeven vermogensverdeling in Juist! Alert-Echtscheiding, slimme software voor de echtscheidingspraktijk. Als echtscheidingsprofessional ook de vermogensafwikkeling voor uw cliënten optimaliseren en fiscale risico’s afdekken? Kijk op www.juistalert-echtscheiding.nl